İsa Həbibbəyli: “Orfoqrafiya qaydaları haqqında obyektiv qərarlar qəbul ediləcək”

İsa Həbibbəyli: “Orfoqrafiya qaydaları haqqında obyektiv qərarlar qəbul ediləcək”

“Orfoqrafiya qaydalarına aid müzakirələr 2017-ci ilin dekabr ayından 2018-ci ilin aprel ayının sonlarınadək davam etdirilib. Müzakirələrdə 300 nəfərdən çox Azərbaycan vətəndaşı iştirak edib. Müzakirələrdə iştirak edənlərin içərisində kənd müəllimindən jurnalistlərimizə, yazıçılara və elm adamlarına, sosial şəbəkələrin nümayəndələrinə qədər cəmiyyətin ən müxtəlif təbəqələri təmsil olunub”. Bunu APA-ya AMAE-nın vitse-prezidenti, Orfoqrafiya Komissiyasının sədr müavini İsa Həbibbəyli deyib. O bildirib ki, nəinki müstəqillik illərində, keçmiş sovet hakimiyyəti illərində də Orfoqrafiya qaydaları qədər geniş, ardıcıl və uzunmüddətli müzakirələr olmayıb:…

ƏTRAFLI

Azərbaycan dilinə yeni daxil olan 2650 söz müəyyən edilib

Azərbaycan dilinə yeni daxil olan 2650 söz müəyyən edilib

Azərbaycan dilinə yeni daxil olan daha 2 650 söz müəyyən edilib. Bunu Nazirlər Kabineti yanında Terminologiya Komissiyasının sədr müavini Sayalı Sadıqova deyib: “İkinci yeni sözlər lüğəti artıq hazırdır, lüğət hazırda çap olunma mərhələsindədir. Onun sentyabr-oktyabr aylarında işıq üzü görməsi nəzərdə tutulur”. Komissiyanın sədr müavini əlavə edib ki, yeni sözlər lüğətə daxil edilməmişdən əvvəl alimlər tərəfindən geniş müzakirə edilib. O, yeni sözlərin daha sonra hazırlanan orfoqrafiya lüğətinə və Azərbaycan dilinin çoxcildli izahlı lüğətinə daxil ediləcəyini də…

ƏTRAFLI

DİLÇİLİK ELMİNƏ DƏYƏRLİ TÖHFƏ

DİLÇİLİK  ELMİNƏ  DƏYƏRLİ  TÖHFƏ

Uzun illər ərzində  dilçilik elmin bir çox sahələrinin sistemli şə­kildə araşdırılması onun formalaşmasına və inkişafına tə­kan vermişdir. Bu inkişafla bağlı mütəxəssislər və elmi-tədqiqatla məşğul olan tədqiqatçıların araşdırmaları dil ba­zasının genişlənməsinə, yeni terminlərin, anlayışların ya­ran­masına səbəb olur. Məhz buna görə də, elmin bütün sahə­lərində çalışan tədqiqatçıların normativ sənədlərin tər­tibi zamanı qarşılaşdıqları çətinlikləri aradan qaldırmaq,  zəruri ehtiyaclarını təmin etmək məqsədilə elmi fəaliyyətdə istifadə olunan, elmi bazanı (termin, məfhum anlayışları əhatə edən) özündə əks etdirə bilən lüğətlərin ana…

ƏTRAFLI

YENİ ORFOQRAFİYA LAYİHƏSİ İLƏ BAĞLI BƏZİ QEYDLƏR

YENİ ORFOQRAFİYA LAYİHƏSİ  İLƏ BAĞLI BƏZİ QEYDLƏR

Dilin tətbiqi problemlərinin araşdırılması müasir dövrdə nəzəri məsələlərlə müqayisədə daha aktual və gərəkli olması ilə diqqəti cəlb edir. Dövrün və zamanın tələbindən irəli gələn bu meyil dillə bağlı məsələlərin müasir texniki imkanlardan istifadə etməklə  linqvostatistik metodun tətbiqi, eyni zamanda multidistiplinar aspektdən yanaşma çərçivəsində araşdırılması tələbini və zərurətini ortaya qoyur. Dilin işləkliyi, mövcud dil mənzərəsi və inkişaf perspektivləri ilə bağlı proqnozların da nəzərə alındığı, dövlətin dil siyasətinin tərkib hissəsi olan əlifba, orfoqrafiya prinsipləri, milli terminologiya bazasının,…

ƏTRAFLI

Ağamusa müəllim idi, Tofiq müəllim idi, bir də mən… – Nizami CƏFƏROV

Ağamusa müəllim idi, Tofiq müəllim idi, bir də mən… – Nizami CƏFƏROV

Keçən əsrin 90- cı illərinin sonları idi. Dissertasiya müdafiələrinin birindən sonra dissertantın atası səviyyəli bir restoranda banket  verirdi. Ölkənin, demək olar ki, bütün adlı- sanlı dilçiləri orda idi. Kefimiz bir az durulandan sonra mən sağlıq  deyib əvvəlcə dissertantı təbrik elədim, sonra məclisi daha da canlandırmaq üçün ortaya hamını maraqlandıracaq kifayət qədər pravakasion bir məsələ atdım. Dedim ki, son illər Azərbaycan dilçilərinin bu miqyasda toplandığı birinci məclisimizdir. Və mənə elə gəlir ki, biz bir sıra aktual…

ƏTRAFLI

– Varı, yoxsa – vari?

– Varı, yoxsa – vari?

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyevin 2004-cü il 12 yanvar tarixli məlum sərəncamından sonra bir sıra lüğətlər hazırlandı ki, onlardan biri də gərgin axtarışlar nəticəsində ərsəyə gələn və ən işlək olan «Azərbaycan dilinin orfoqrafiya lüğəti»dir. Azərbaycan müstəqillik əldə etdikdən sonra tərtib edilən bu lüğət dilimizin 80 min sözünü özündə ehtiva edir. Dilimizin orfoqrafik qayda-qanunlarına söykənən bu lüğətdə digər lüğətlərdə gözdən yayınan sözlərin dəqiq yazılış formasına və bəzi mübahisəli sözlərin dəqiqləşdirilməsinə nail olunmuşdur. Lakin bəzi mübahisə…

ƏTRAFLI

Mövcud dil mənzərəsi və orfoqrafiya qaydalarına yeni baxış

Mövcud dil mənzərəsi və orfoqrafiya qaydalarına yeni baxış

Müasir dövrdə dünyada gedən proseslər bütün sahələrdə olduğu kimi, dilçiliyin problemlərinə, xüsusilə də dillərin tətbiqi ilə bağlı məsələlərə fərqli yanaşma tələb edir. Zaman keçdikcə dil inkişaf edir və onun bütün səviyyələrində müəyyən dəyişiklilər baş verir. Dilin başlıca funksiyasının insanlar arasında ünsiyyət vasitəsi olmasını nəzərə alsaq, bütün dəyişikliklər də məhz bu funksiyanın daha rahat və əlverişli şəkildə həyata keçirilməsinə hesablanmalıdır. Dildə gedən proseslər onun təbiətini əks etdirdiyindən müxtəlif istiqamətli və mürəkkəb olması ilə diqqəti cəlb edir….

ƏTRAFLI

Orfoqrafiya qaydalarının tənzimlənməsinə dair mülahizələr

Orfoqrafiya qaydalarının tənzimlənməsinə dair mülahizələr

Qloballaşan dünyada milli dillərin qorunması və inkişafı olduqca vacibdir. Nəzərə alsaq ki, hər il dünyada neçə-neçə dil “ölü” adını qazanır, onda bu problemin nə dərəcədə ciddi olduğunun bir daha şahidi olarıq. Doğrudur, Azərbaycan dili bu gün “dövlət dili” statusunu daşıyır və Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyası ilə təsdiq olunub, lakin bu heç də o anlama gəlməməlidir ki, qloballaşmanın dilimizə heç bir təsiri yoxdur. Müstəqillik illərində dilimizlə bağlı kifəyət qədər müsbət məqamlar olsa da, təəssüf doğuran məqamlar da…

ƏTRAFLI

Yeni orfoqrafiya qaydalarının elmi müzakirəsi

Yeni orfoqrafiya qaydalarının elmi müzakirəsi

AMEA-nın Dilçilik İnstitutunda orfoqrafiya qaydalarının yenidən nəzərdən keçirilməsi və orfoqrafiya lüğətinin yenidən çapa hazır­lanması elmi ictimaiyyət arasında böyük narahatlığa səbəb olub. Təkcə onu deyim ki, mən bir axşamın – 19 yanvar “Facebook”u vərəqlədim, aşağıda adları qeyd edilən yoldaşların müzakirəyə verilmiş orfoqrafiya layihəsi haqqında çıxışlarına rast gəldim: Şahlar Göytürk, Aqil Abbas, Mayıl Əsgərov, Qulu Məhərrəmli, F.Cəlilov, İdris Abbasov, Buludxan Xəlilov, Rafiq Yusifoğlu, Firuz Mustafa, Salam Sarvan, Nazim Nəsrəddinov, İradə Musayeva, Nəriman Əbdürrəhmanlı, Təranə Şü­kürlü, İlkin Əsgərov, Akif…

ƏTRAFLI

Professor “Azərbaycan dilinin yeni orfoqrafiya qaydaları”na qarşı çıxdı

Professor “Azərbaycan dilinin yeni orfoqrafiya qaydaları”na qarşı çıxdı

AMEA Nəsimi adına Dilçilik İnstitutunun Sosiolinqvistika və Dil Siyasəti şöbəsinin müdiri, Bakı Avrasiya Universitetinin professoru, filologiya üzrə elmlər doktoru Mayıl B. Əsgərov  “Azərbaycan dilinin (69 maddədən ibarət) yeni orfoqrafiya qaydaları” haqqında məqalə yazıb. Professor məqaləsində layihədə təklif olunan bəzi dəyişikliklərin əleyhinə çıxıb. Kriteri.az APA-ya istinadən həmin məqaləni təqdim edir: “Azərbaycan dilinin (69 maddədən ibarət) yeni orfoqrafiya qaydaları” haqqında Təqdim edilən “Azərbaycan dilinin (69 maddədən ibarət) yeni orfoqrafiya qaydaları” hələlik layihə mahiyyəti daşıyır və təsdiqdən əvvəl elmi…

ƏTRAFLI
1 2